‘Het loopt altijd anders dan verwacht’

Hun tweede album OH MY GOD, CHARLIE DARWIN was een van de ontdekkingen van het afgelopen jaar. In februari doet The Low Anthem voor de vierde keer in amper een jaar tijd ons land aan. Niet gek voor een Amerikaans rootstrio dat tot voor kort de cd-hoesjes nog zelf zat in te kleuren.

Zanger en gitarist Ben Knox Miller (25) doet voornamelijk het woord. Rustig formulerend. Hij schrijft de meeste teksten, die op OH MY GOD, CHARLIE DARWIN een sterk poëtisch karakter hebben. Althans, hij geeft aanzetten. “We beginnen met tekstregels en muzikale ideeën, maar we hebben sterk de neiging om het proces te laten prevaleren. Dus we gooien altijd nog veel om en herschrijven het nodige.”
Bassist Jeff Prystowsky (24) vult zijn vriend af en toe aan en zorgt voor de vrolijke noot. “Ik stelde laatst vast dat ik nu al tien jaar als muzikant voornamelijk actief ben tussen de honderd en vijfhonderd hertz.” Behalve bas bespeelt Jeff ook het basharmonium en drums. En hij zingt mee in de samenzang van het trio.
Het vrouwelijke lid Jocie Adams (24) is de stille kracht. Met haar conservatorium-achtergrond voegt ze de nodige muzikale verfijning toe. Ze speelt klarinet, klankschalen en wat verder voorhanden is.

Afweging
Het is mooi te zien hoe ze elkaar tijdens het spelen scherp in de gaten houden. Niet dat ze als jazzmuzikanten er op los improviseren – dat past niet zo bij hun folk –, maar Ben Knox Miller heeft de neiging zijn zang anders te fraseren of de songstructuur enigszins om te gooien. Wat dat betreft sluit hij graag aan bij zijn grote voorbeeld Bob Dylan die zijn repertoire ook eindeloos door de mangel haalt als hij live speelt. “Op het album zijn achteraf dingen toegevoegd. Live moeten we een afweging maken. We kunnen met z’n drieën niet alles spelen. Daar maken we voortdurend andere keuzes in. Als we in februari weer hier zijn, zal het opnieuw anders klinken.” Het trio wisselt op het podium geregeld van instrumenten. “Dat houdt ons fris.”
Miller en Jeff Prystowsky spelen sinds een jaar of drie samen. Ze ontmoetten elkaar op de universiteit in Providence, waar ze samen een radioprogramma verzorgden in de zogenaamde graveyard shift van 2 tot 5 ’s nachts. Ze speelden in bars en restaurants in het gebied tussen Boston en New York. “Een harde leerschool”, aldus Miller. “De mensen kwamen meestal niet voor ons. Ik heb geleerd dat ik met mijn stem veel meer kan dan  mooizingen.” Waarop Prystowsky aanvult: “Het mooie was dat we zo in alle rust onze vorm konden vinden. Maar ik ben er niet rouwig om dat we door het huidige succes onszelf niet meer hoeven te boeken. Ik schreef e-mails naar allerlei promoters – natuurlijk onder verschillende namen –, waarin ik zei hoe goed de band was, dat ze die absoluut moesten boeken. Die dubbelrol lag me totaal niet. Nu kunnen we ons concentreren op de muziek.”

Betekenis
De naam is bedacht door een oud-bandlid. The Low Anthem verwijst naar een boek van Ayn Rand, een schrijfster die vluchtte uit de Sovjet-Unie. “Ik wist dat niet. Hij vertelde het me pas onlangs”, bekent Ben Knox Miller. “Het boek schijnt nogal anticomministisch te zijn. Als ik dat toen had geweten…. Maar we laten het zo.”
De albumtitel OH MY GOD, CHARLIE DARWIN ontstond tijdens een bezoek aan de dierentuin. “We bekeken de dieren en lazen de bijgaande teksten. We hadden het over Darwin en een van ons kwam met de zin Oh my God, Charlie Darwin op de proppen. In eerste instantie moesten we daar ontzettend om lachen, tot we na een paar dagen inzagen dat we de titel van ons nieuwe album hadden. We hadden al veel liedjes af, maar er leek geen verband tussen te zitten. Met die titel in het achterhoofd zijn we alle nummers weer gaan doornemen. Door de accenten net anders te leggen, gingen ze bij elkaar passen.”
Praten over de betekenis van hun teksten vinden ze lastig. Het album is melancholiek, maar niet donker. Hun liedjes gaan over hoop en verlangen. Over verbintenissen met vroeger, prachtig verwoord in The Horizon Is A Beltway: You’ll hear that distant love song when the wind blows right. Just that same blue love song made my grand dad cry. “We zouden wel wat concreter willen zijn in onze teksten”, laat Jeff Prystowsky zich ontvallen. “Zoals Bruce Springsteen bijvoorbeeld op the ghost of tom joad. Die short story-telling spreekt ons erg aan. Maar op de een of andere manier wordt het bij ons altijd vager, abstracter.”

Aanpak
OH MY GOD, CHARLIE DARWIN is opgenomen in een gehuurd huis, waarin ze zelf een studio hadden ingericht. “Willens en wetens zijn we niet naar een reguliere opnamestudio gegaan”,  vertelt Ben Knox Miller. “Het huis staat op een eiland dat ’s zomers druk wordt bezocht door toeristen, maar in het naseizoen vrijwel verlaten is. Het is een prachtige plek. Wat je verliest aan geluidskwaliteit door imperfecties van de studio, win je terug aan atmosfeer en inspiratie, daar ben ik vast van overtuigd. Je hebt voor je gevoel ook veel meer de tijd voor de liedjes. Voor het volgende album gaan we het zeker weer op deze manier aanpakken.”
De liedjes voor dat nieuwe album zijn er al, tenminste in eerste aanzet. “Wat eruit gaat komen? Het loopt bij ons altijd anders dan verwacht.”